Język polski - ANALIZA UTWORU POETYCKIEGO

ANALIZA UTWORU POETYCKIEGO
1. Zakwalifikowanie utworu do danego gatunku lirycznego (np. anakreontyk, elegia, epigramat, fraszka. Hymn, madrygał, oda, pieśń, sonet, tren). 2. Ustalenie typu wersyfikacji:
a) wiersz biały - wiersz bezrymowy; b) wiersz bohaterski (aleksandryn) - rymowany dwunastozgłoskowiec, ze średniówką po szóstej sylabie; c) wiersz sylabiczny - rodzaj wiersza realizujący zasady regularnego systemu wersyfikacyjnego zwanego sylabizmem a więc mający:
- jednakową liczbę sylab w wersach,
- średniówkę w wersach dłuższych niż 8 - zgłoskowe,
- stały akcent paroksytoniczny w klauzuli i prawie stały przed średniówką (np. trzynastozgłoskowiec 7+6, jedenastozgłoskowiec 5+6, ośmiozgłoskowiec). W polskiej literaturze ujawnił się w twórczości Jana Kochanowskiego. d) wiersz sylabotoniczny - rodzaj wiersza realizujący zasady regularnego systemu wersyfikacyjnego zwanego sylabotonizmem, a więc mający:
- jednakową liczbę sylab w wersach,
- ustalony w obrębie całych wersów porządek sylab akcentowanych i nieakcentowanych, tworzący ciąg powtarzających się jednakowych stóp. Stopa jest najmniejszą wierszową jednostką rytmiczną, złożoną z paru sylab, wśród których jedna jest akcentowana; w polskim wierszu sylabicznym może mieć postać trocheja ( _ _ ), jambu ( _ _ ), daktyla ( _ _ _ ), amfibracha ( _ _ _ ), anapestu ( _ _ _ ), i peonu ( _ _ _ _ ); e) wiersz stychiczny (ciągły); f) wiersz stroficzny; g) wiersz wolny - wiersz nie podlegający zasadzie rytmicznej powtarzalności wersów, h) wiersz zdaniowy - wiersz charakterystyczny dla polskiej poezji średniowiecza, budowany na zasadzie zgodności rozczłonowania zdaniowego i wersowego. Ramy wersu wypełniane były przez odrębne zdania, granica składniowa sygnalizowała wewnętrzną dwudzielność wersów dłuższych, np.:
Dziecię najmilsze, + dziś ci dziękujemy, 12 ( 6+6 )
Iżeś się narodził, + aby nas odkupił, 13 ( 7+6 )
Na ziemi leżąc płakał, + od zimna barzo drżał 13 ( 7+6 )
Woł i osieł poklęknął, + Panu swemu chwałę dał. 14 (7+7) Wiersz średniowieczny nazywany bywa również wierszem zdaniowo - rymowym, klauzule wersowe uwydatniane były w nim przez współbrzmienia rymowe. i) wiersz nieregularny sylabiczny ( różna ilość sylab w wersach); j) wiersz nieregularny sylabotoniczny. 1) klauzula - końcowy odcinek wersu o stałej budowie określanej przez reguły danego systemu wersyfikacyjnego;
2) średniówka - stały podział międzywyrazowy wewnątrz wersu; najczęściej rozdziela go na dwa hemistychy, czyli półwiersze, sygnałami jej są: koniec wyrazu po stałej liczbie sylab oraz akcent paroksytoniczny.



Dane autora:




wiedza.diaboli.pl / Język polski

190 IP banned